Nước thải từ hoạt động tái chế phế liệu luôn được xếp vào nhóm phức tạp và khó xử lý nhất. Lý do là thành phần nước thải biến động mạnh theo loại phế liệu như: Nhựa, giấy, kim loại hoặc cao su, kéo theo nồng độ dầu mỡ, SS, COD và kim loại nặng rất cao. Bài viết này phân tích các thách thức đặc thù của ngành tái chế phế liệu và đề xuất giải pháp xử lý nước thải tái chế phế liệu hiệu quả.

Thành phần ô nhiễm đặc trưng trong nước thải tái chế phế liệu

Nước thải phát sinh từ hoạt động tái chế phế liệu có mức ô nhiễm cao và thành phần rất đa dạng. Mỗi loại phế liệu như nhựa, giấy, kim loại hay cao su đều mang theo các tạp chất riêng, khiến việc xử lý trở nên phức tạp hơn so với các ngành sản xuất thông thường.

Hàm lượng chất rắn lơ lửng (SS) rất cao

Trong quá trình rửa nhựa, nghiền giấy hoặc làm sạch kim loại, lượng lớn mảnh vụn, bụi nhựa, bột giấy và cặn mịn bị cuốn vào nước. SS cao không chỉ làm tăng độ đục mà còn dễ gây tắc nghẽn đường ống, bơm và giảm hiệu suất của các bể xử lý sinh học về sau.

Nồng độ dầu mỡ và tạp chất hữu cơ lớn

Khi tái chế nhựa hoặc kim loại, dầu máy và mỡ bám trên bề mặt phế liệu bị cuốn theo nước rửa. Lớp dầu này tạo màng trên mặt nước, gây cản trở quá trình sục khí và làm giảm khả năng trao đổi oxy của vi sinh. Ngoài ra, các tạp chất hữu cơ từ nhựa bẩn, bao bì hay giấy vụn cũng góp phần làm tăng COD và tạo mùi khó chịu.

Kim loại nặng (đặc biệt trong tái chế kim loại)

Nước thải từ tái chế kim loại thường chứa Zn, Cu, Pb, Cr và các ion kim loại khác. Đây là nhóm chất gây độc, không thể phân hủy sinh học và cần được xử lý bằng phương pháp keo tụ, kết tủa hoặc trao đổi ion. Nếu không xử lý đúng cách, kim loại nặng có thể gây ô nhiễm đất và nguồn nước nghiêm trọng.

Chất tẩy rửa và hóa chất từ công đoạn rửa phế liệu

Nhiều cơ sở sử dụng xà phòng, kiềm, axit hoặc chất phụ gia để tẩy dầu và làm sạch phế liệu. Các hóa chất này tạo ra bọt mạnh, thay đổi pH và có thể ức chế vi sinh hiếu khí. Đây là lý do hệ thống sinh học phải được thiết kế cẩn thận để tránh bị sốc tải.

Độ màu và mùi cao

Nước thải nhựa và giấy thường có màu đậm do mực in, phẩm màu và tạp chất hữu cơ. Quá trình phân hủy còn tạo mùi khó chịu, cần được xử lý qua bể điều hòa, tuyển nổi hoặc lọc than để đảm bảo yêu cầu xả thải.

Vì sao nước thải tái chế phế liệu khó xử lý?

Nước thải tái chế phế liệu khó xử lý vì chứa nhiều tạp chất, dầu mỡ, hóa chất tẩy rửa và đôi khi có cả kim loại nặng. Thành phần nước thải thay đổi liên tục theo từng loại phế liệu như nhựa, giấy hay kim loại, khiến hệ thống khó vận hành ổn định. Loại nước thải khó xử lý bởi:

• Biến động lớn về thành phần làm vi sinh khó thích nghi.
• SS và cặn mịn rất cao dễ gây tắc bơm và quá tải bể sinh học.
• Dầu mỡ và hóa chất tẩy rửa ức chế vi sinh, giảm hiệu quả xử lý COD.
• Kim loại nặng không phân hủy sinh học, buộc phải xử lý bằng hóa lý.
• Mùi và bùn thải nhiều làm tăng chi phí xử lý và khó kiểm soát.

Các phương pháp xử lý nước thải phế liệu

Nước thải từ hoạt động tái chế phế liệu có đặc tính rất phức tạp, chứa nhiều dầu mỡ, cặn rắn, hóa chất và đôi khi cả kim loại nặng. Các công nghệ dưới đây được sử dụng phổ biến và mang lại hiệu quả cao cho các cơ sở tái chế nhựa, giấy, kim loại hoặc cao su.

Tách rác và loại bỏ cặn đầu nguồn

Ở bước đầu tiên, nước thải được đưa qua lưới lọc hoặc bể tách rác nhằm loại bỏ các mảnh nhựa lớn, bột giấy, bụi kim loại và các tạp chất kích thước lớn. Việc tách cặn sớm giúp giảm tải đáng kể cho những công đoạn phía sau, đồng thời bảo vệ bơm, đường ống và hạn chế tình trạng nghẹt hệ thống – vấn đề rất thường gặp tại các cơ sở tái chế.

Tuyển nổi DAF để tách dầu mỡ và chất rắn mịn

Công nghệ tuyển nổi DAF hoạt động bằng cách tạo ra các bông khí nhỏ bám vào tạp chất, làm chúng nổi lên bề mặt để thu gom. Đây là phương pháp hiệu quả nhất để loại bỏ dầu máy, dầu mỡ và chất rắn mịn trong nước thải tái chế phế liệu. Khi dầu mỡ được tách ra sớm, hệ thống sinh học phía sau sẽ hoạt động ổn định hơn và ít gặp sự cố tạo bọt.

Keo tụ – Tạo bông – Lắng đối với nước thải chứa kim loại

Đối với các cơ sở tái chế kim loại, nước thải thường chứa các ion kim loại nặng như Pb, Cu, Zn hoặc Cr. Những chất này không thể xử lý bằng vi sinh mà cần được kết tủa bằng hóa chất. Trong quá trình keo tụ – tạo bông, dung dịch PAC, polymer hoặc vôi được bổ sung để gom các hạt nhỏ lại thành bông lớn rồi lắng xuống đáy bể. Bước này giúp loại bỏ kim loại nặng, giảm độ màu và giảm COD đáng kể.

MBBR hoặc Aerotank nâng cao để xử lý COD

Sau khi loại bỏ dầu mỡ và kim loại nặng, công nghệ sinh học được áp dụng để xử lý phần hữu cơ còn lại. MBBR sử dụng giá thể để vi sinh bám dính, giúp hệ thống chịu tải tốt, phù hợp với nước thải biến động. Aerotank nâng cao cũng là lựa chọn hiệu quả cho cơ sở lớn nhờ khả năng phân hủy COD ổn định. Đây là giai đoạn quan trọng để đảm bảo nước thải đạt tiêu chuẩn về thông số hữu cơ.

Lọc áp lực, than hoạt tính và khử trùng

Giai đoạn cuối cùng giúp làm sạch hoàn toàn nước thải trước khi xả ra môi trường. Lọc áp lực loại bỏ cặn mịn còn sót lại, trong khi than hoạt tính hấp phụ chất màu và hợp chất khó phân hủy. Cuối cùng, nước được khử trùng bằng chlorine hoặc đèn UV để loại bỏ vi khuẩn gây hại, đảm bảo nước đầu ra đạt chuẩn QCVN về vi sinh và an toàn môi trường.

Môi Trường HANA – Giải pháp tối ưu cho nước thải tái chế phế liệu

Môi Trường HANA là đơn vị chuyên thiết kế và vận hành hệ thống xử lý nước thải cho các cơ sở tái chế phế liệu nhựa, giấy, kim loại và cao su. Với kinh nghiệm nhiều năm thực hiện dự án thực tế, HANA hiểu rõ đặc tính nước thải phức tạp của ngành tái chế, nơi dầu mỡ, cặn rắn, hóa chất tẩy rửa và kim loại nặng luôn là thách thức lớn nhất.

HANA áp dụng các công nghệ hiện đại như DAF, keo tụ – tạo bông, MBBR và Aerotank nâng cao để đảm bảo xử lý hiệu quả từ đầu nguồn đến giai đoạn sinh học. Mỗi hệ thống được thiết kế theo đúng tải lượng của từng cơ sở, giúp vận hành ổn định, tiết kiệm chi phí và đảm bảo nước đầu ra đạt chuẩn QCVN trước khi xả thải.

Kết luận

Nước thải tái chế phế liệu khó xử lý vì chứa nhiều dầu mỡ, cặn rắn và kim loại nặng. Muốn đạt chuẩn xả thải, doanh nghiệp cần áp dụng đúng công nghệ và vận hành ổn định.Môi Trường HANA mang đến giải pháp xử lý nước thải tái chế phế liệu hiệu quả, chi phí hợp lý và phù hợp cho từng cơ sở. Liên hệ HANA ngay để được tư vấn và triển khai hệ thống xử lý nước thải tối ưu nhất.